KURBAN KESİLİRKEN DİKKAT EDİLECEK

HUSUSLAR

1 – Soru: Bir Hıristiyan, koyun veya sığır keserken “Bismillahillezi salisü selaseh” diyerek kesecek olsa, kesilen hayvanı yemek helal olur mu?

Cevap: Olmaz. Çünkü bunda Allah’ın (cc) adını anmış olmamakta, ilahlaştırılan Hazret-i İsa’nın adına kesilmektedir. Bu sözde şirk tasrih edilmekte bulunduğundan onun kestiği Allah’tan (cc) gayrisi adına kesilmiş olmaktadır. Zira bu söz, “Üçün üçüncüsü bulunan Allah (İsa)’nın adı ile” manasını ifade etmektedir.

2 – Ali Efendi Fetvalarından: “Zeyd, kendi parası ile, küçük (yaştaki) oğlu için kurban kesecek olsa, etini kendi kurbanının eti gibi sarfeder” (H.Ec. 2/161)

3 – Soru: Kurban Bayramı günü Lavarpiye’de kurban edilmek üzere bir boğa aldılar. Bu hayvan, çok tavlı olduğu için, kesileceği sırada arkadaşların ellerinden kaçtı. Tutamayınca polise haber verdik ve polis ayaklarından vurdu, öylelikle kestik. Biz olur fetvasını verdik, ama bir de size soralım dedik. Ne dersiniz? 

Cevap: Hayvanın sakatlanması suretiyle kesimine gidildiği için kerahetle caiz olur.

4 – Soru: Benim bir ineğim var. Kurban almak isteyen beş kişi ile yaptığım pazarlıkta kendim de kurban hisselerinde ortak olarak katılmak üzere, beş kişiye ortak olabilir miyim?

Cevap: Evet, olabilirsiniz. Bu beş kişi ile yaptığınız pazarlık ile vardığınız karar, karşılıklı rıza esasına, icap ve kabule dayanan kafi fiyattır. Onlardan aldığınız bedel karşılığı, bu beş kişiyi o hayvanın kurban edilmesine ortak almanız caiz olur.

5 – Soru: Bir binek hayvanını veya bir deveyi yedi kişi kurban edebiliyor da 8 kişi veya 10 kişi neden ortaklaşmıyor?

Cevap: Peygamber Efendimiz’in (sav) zamanında bir deve veya sığır ancak yedi kişi için kurban edilmiş bulunmaktadır. Bu sebeple bir deve veya sığır, en fazla yedi kişi için kurban edilebilir. Bu husustaki ortaklık, şahısların arzusuna değil, dinimizin müsaadesine bağlıdır.

6 – Soru: Kurban kesilmesi için belirli bir vakit var mıdır?

Cevap: Evet, vardır. Bayram namazı kılınan yerlerde, namazı takiben kesilecektir. Çadırda yaşayan göçebelerin, tedavi maksadı ile veya keyfi olarak bir dağ başında meskun bulunmayan başka bir yerde çadır kurmuş bulunan “asri haymenişin”ler, bulundukları yerde bayram namazı kılınmadığı için, bayram günü tanyeri ağardıktan sonra kurbanlarını kesebilirler.

7 – Soru: Kurbanı keserken ne okumak gerekmektedir?

Cevap: “Bismillah, Allahu Ekber” demek gerekir. Bunu takiben, “Benim namazım, haccım ve kurbanım, hayatım ve ölümüm alemlerin Rabbi olan Allah’a mahsustur” mealine gelen ayeti okumak münasiptir.

8 – Soru: Misafir olan kurban kesemez diyorlar, bu söz doğru mu?

Cevap: Bu iddianın izaha ve düzeltmeye ihtiyacı vardır. “Kesemez” değil, “Misafir bulunan kimse, kurban kesmekle yükümlü değildir, kesmediğinden dolayı sorumlu değildir.” Kendiliğinden kesecek olsa, nafile kurban sevabına erişir.

9 – Soru: “Yurtdışında kesilen kurbanlar, makbul değildir. Zira fakir payı için verilecek üçte bir pay kime verilecek? Burada ise fakir yok” diyerek bazı kimseler fetva vermeye kalkıyor. Kafi olarak, kesilip kesilmemesinde bir mahzur olup olmadığını açıklar mısınız? 

Cevap: Böyle bir fetva tamamen yanlıştır. Yarım bilgili doktor insanı candan, yarım bilgili kişi de insanı dinden edermiş. Kurbanın kesilmesi vacibdir. Kan akıtılmakla bu vacib yerine gelmiş olur. Etinin üçte birinin fakirlere dağıtılması ise sünnettir. Sünneti yapmaya imkan bulunmuyor diye vacibi de terk etmek, yersiz ve dine uymayan bir davranıştır, isterseniz orada kesersiniz, dilerseniz parasını Türkiye’ye gönderip bir kimsenin vekaleti ile burada da kestirebilirsiniz. Yanlış sözlere kanarak dini vazifenizi ihlal etmeyiniz.

10 – Soru: Kurban etinden en yakın komşuya ikram edilse ve o kimse de verilen eti içki ile meze yaparak yese, bundan eti veren kimseye bir vebal gelir mi?

Cevap: O şahsın böyle yapacağını kafi olarak biliyorsanız, sadaka olarak vermeyiniz. Ancak hediye niyeti ile verebilirsiniz. Zira gayrimüslim bir komşuya bile kurban etinden hediye niyetiyle verilebilir.

11 – Soru: Bir sığır azami yedi kişi için kesilir, bunu biliyoruz. Bundan daha az olmak üzere tek veya çift kişilerin ortaklık yapmalarında bir engel var mı? Bunlar etleri nasıl taksim ederler?

Cevap: Hiçbir engel yoktur. Etlerini terazi ile tartarak taksim ederler. Terazi bulunmadığı takdirde göz kararı ile taksim edilip ciğer, kelle, dalak, böbrek gibi sakatat, payların üzerine ilave edilerek, biraz fazla giden kimsenin fazla yemiş olma ihtimali önlenmiş olur.

Mehmed Emre